Kush do ta kontrolloj� internetin? Negociatat duket t� shkojn� drejt nj� forumi t� shum� aksionar�ve, shum� pal�ve

Diskutime t� nxehta n� mes t� qeverive q� po takohen n� Tunis n� Samitin Bot�ror t� Shoq�ris� Informative duket se po arrin rezultate, t� cilat mund t� ndryshojn� faqen se si interneti do t� udh�hiqet gjat� disa viteve t� ardhme.

Q� kur Grupi punues i udh�hequr nga Kanadaja raportoi n� plenarin e N�nk�shillit A � i cili merret me qeverisjen e internetit � n� SBSHI-s�, ka shenja se nj� marr�veshje e qart� po arrihet mbi nevoj�n e themelimit t� nj� Forumi Qeveris�s t� Internetit (FQI).

Ambasadori Khan, udh�heq�s i caktuar i N�nk�shillit, ka p�rgatitur nj� dokument t� ri t� h�n�n, q� argumenton se Sekretari i P�rgjithsh�m i KB-s� duhet t� themeloj nj� FQI.

T� gjitha pikat n� q� nuk iu �sht� kushtuar v�mendje m� her�t jan� larguar nga dokumenti i ri, q� n�nkupton se diskutimet n� lidhje me t� ardhmen e ICANN � organizata e Shteteve t� Bashkuara q� kontrollon sistemin e tanish�m t� internetit t� faqeve t� internetit (domeneve) dhe kompjuter�ve qendror (server�ve baz�) � �sht� p�rjashtuar p�r momentin.

Tri grupet e p�rpunimit kan� kaluar t� h�n�n pasdreke duke debatuar n� ��shtjen dhe p�rjashtimet e mundshme t� diskutimeve n� lidhje me mekanizmat e internetit q� nuk iu �sht� kushtuar v�mendje.

SHBA-t�, Australia dhe Kanadaja propozuan q� FQI-ja t� jet� thirret sipas emrit Shoq�ria e Internetit � nj� shoqat� q� mb�shtet organizmat aktive n� rritjen e internetit � andaj sugjeruan q� KB-ja nuk duhet t� ket� absolutisht asnj� rol apo kompetenc� n� ��shtjet q� kan� t� b�jn� me internetin.

K�to ��shtje radhiten q� prej broadbandit t� interneti, deri tek kontrolli i spam-eve, dhe pron�sis� intelektuale, tregtis� dhe e-tregtis�, cyber-krimit, liris� s� shprehjes, siguris� s� internetit, pjes�marrjes s� shteteve t� zhvilluara n� krijimin e politikave, sistemi i emrit t� domenit (DNS) dhe ��shtje tjera t� politikave publike.

Kjo pozit� m� von� i �sht� referuar nj� grupi punues, t� udh�hequr nga Singapori, i cili u pajtua se Sekretari i P�rgjithsh�m i KB-s� duhet t� themeloj� nj� Forum Qeveris�s s� Internetit t� bazuar n� nj� proces t� hapur dhe p�rfshir�s.

Iranian�t, Brazilian�t dhe Afrikan�t ishin shum� m� t� brengosur n� lidhje me ICANN, dhe argumentuan n� at� se nj� organizat� e re e transformuar duhet t� miratoj� funksionet e gjithmbarshme.

Bashkimi Evropian, i cili ka propozuar nj� model bashk�punues n� lidhje me menaxhimin e DNS-s� dhe t� root zone file n� PrepCom 3 n� Gjenev� n� Shtator t� 2005-�s, ka insistuar n� futjen e nj� teksti p�r t� rritur bashk�punimin n� mes t� qeverive dhe aksionar�ve tjer� (sektorit privat, shoq�ris� civile, dhe p�rdoruesve) n� t� ardhmen.

Kjo l�vizje shihet si nj� nd�rtim i strukturave ekzistuese q� t�u mund�soj� qeverive q� t� kan� nj� pozicion t� barabart�, t� kryejn� rolet dhe p�rgjegj�sit� e tyre n� lidhje me ��shtjet e politikave publike, dhe jo t� udh�hiqet sistemi i DNS-s� n� baza ditore.

Por � k�tu �sht� edhe dallimi � �sht� propozuar q� nj� bashk�punim i till� duhet t� p�rfshij� parimet e zbatuara globalisht n� menaxhimin dhe koordinimin e burimeve kritike t� internetit (emrat dhe numrat �territorin aktual t� ICANN-it). Ky proces duhet t� filloj� nga fundi i �erekut t� par� t� 2006-�s, dhe t� p�rfshij� t� gjith� aksionar�t.

Pra Evropian�t po propozojn� nj� korniz� marr�veshjeje.

Kur u ribashkua plenari, SHBA-t� fut�n referimin p�r Sekretarin e P�rgjithsh�m, si iniciator t� FQI-s�, n� parantez�. Kjo ishte b�r� si nj� l�vizje ballafaqimi p�r paragrafin e Algjeris� q� thoshte se FQI-ja duhet t� ket� funksionin e gjithmbarsh�m.

Situata pa rrug�dalje d�rgoi secilin n�p�r hotelet e tyre me pik�pyetjet se si negociatat mund t� shnd�rrohen n� zotim t� p�rbashk�t.

K�t� m�ngjes, N�nk�shilli A u ribashkua, dhe Udh�heq�si Khan e b�ri shum� t� qart� se askush nuk d�shiron nj� d�shtim t� samitit n� lidhje me qeverisjen e internetit. M� tutje Khan k�rkoi bashk�punim maksimal n� em�r t� qeverive q� t� arrihet nj� marr�veshje.

Udh�heq�si k�rkoi nga SHBA-t� t� t�rheqin parantezat n� lidhje me rolin e Sekretarit t� P�rgjithsh�m n� themelimin e forumit. Diplomat�t e SHBA-ve than� se nuk do t� b�jn� nj� gj� t� till� p�rve� n� rast se paragrafi q� th�rret p�r funksion t� gjithmbarsh�m t� jet� p�rjashtuar.

Australia at�her� propozoi q� t� shtohet edhe nj� seksion tjet�r. Ata sugjeruan q� Sekretari i P�rgjithsh�m t� konsultohet me organizatat joqeveritare (OJQ-t�) p�r themelimin e forumit. Kjo duhet t� kuptohet si nj� l�vizje tjet�r p�r t� paraqitur ISOC-un si ribashkues t� forumit. Ky propozim megjithat� nuk u pranua.

Brazili me z� t� lart� sugjeroi q� Sekretari i P�rgjithsh�m i KB-s� t� th�rras takimin e par� n� lidhje me krijimin e FQI-s�.

Kjo hapi rrug� p�r marr�veshje t� kusht�zuar n� mes t� qeverive t� ndryshme t� interesuara n� k�t� ��shtje, e cila i mund�soi udh�heq�sit q� prap� t�i largoj� t� gjitha parantezat.

�Ky �sht� nj� sukses,� tha Menaxheri i Programit t� APC-s� p�r Komunikim dhe Informim Willie Currie p�rderisa largohej nga plenari n� mesdit�n e sotme.

�Kjo n�nkupton q� nj� nga ��shtjet p�r t� cil�n ne po avokojm� (themelimi i nj� FQI-je nga shum� aksionar� dhe shum�pal�sh] �sht� n� proces t� realizimit. �sht� padyshim suksesi i par� p�r tani n� diskutime�, shtoi ai.

[Shoqata p�r Komunikim Progresiv (APC) �sht� nj� rrjet nd�rkomb�tar i organizatave t� shoq�ris� civile i dedikuar n� fuqizimin dhe mb�shtetjen e grupeve dhe individ�ve q� punojn� p�r paqe, t� drejta t� njeriut, zhvillim dhe mbrojtje t� mjedisit, n�p�rmes p�rdorimit strategjik t� teknologjive t� komunikimit dhe informimit (TKI-ve), p�rfshir� edhe internetin.]

Edhe pse kjo llogari �sht� vet�m nj� fotografi �asti e gjendjes s� tanishme t� negociatave, q� n�nkupton se t� gjitha pozicionet do t� rivendosen, po b�het paksa e v�shtir� q� marr�veshja e kusht�zuara mbi FQI-n� t� kthehet prapa.

�Ky zhvillim i ri kthen procesin n� nj� hap�sir� t� re n� t� cil�n ��shtjet mund t� diskutohen. Gjithashtu, tani �sht� pranuar se kjo hap�sir� ka gjasa t� thirret n�n shenj�n e KB-s� dhe me nj� pjes�marrje t� qart� t� m� shum� aksionar�ve�, n�nvizoi Currie. �Shpresohet q� do t� arrihet nj� forum q� zbaton aspektin shum�-aksionar dhe parimin e Gjenev�s p�r shum�pal�sh, demokraci dhe transparenc�.

ITU Sekretari i P�rgjithsh�m Utsumi deklaroi n� nj� konferenc� zyrtare p�r shtyp k�t� pasdite, �q� 80% e q�llimeve t� samitit ve�se jan� arritur [�] Asnj� shtet apo grup q� kontrollon internetin tani e tutje nuk do t� mund t� marr vendime arbitrare�, theksoi ai.

N� koh�n kur �sht� shkruar, e mart� pasdite, diskutimet ende po vazhdojn� n�p�r grupe punuese. N� ora 4 pasdite sipas or�s lokale,t� gjith� delegat�t ishin caktuar t� ribashkohen n� plenarin e N�nk�shillit A. Rezultati q� pritet m� von� gjat� dit�s s� sotme (e mart�), mund t� b�het kapitulli final i qeverisjes s� internetit n� vitet q� vijojn�. Q�ndroni n� linj�.

Komentet e p�rdoruesve

Nuk ka komente.